Không phải ai bước vào nghề Sales cũng biết mình sẽ đi đến đâu. Tiến Dũng cũng vậy. Anh tìm thấy Hana HP Group qua một trang tuyển dụng – bình thường như hàng trăm lần ứng tuyển khác của nhiều bạn trẻ. Nhưng những gì diễn ra sau đó thì không phải trải nghiệm mà ai cũng sẽ có.
Tiến Dũng và hành trình chọn Sales ngành dược mỹ phẩm
Ngày đầu tiên vào làm, Tiến Dũng được giao một nhiệm vụ nghe có vẻ đơn giản: nhớ tên tất cả mọi người trong công ty. Không phải học quy trình bán hàng. Không phải thuộc catalogue sản phẩm. Mà là nhớ tên những người đồng nghiệp của mình.
Tất nhiên đây không phải nhiệm vụ ngẫu nhiên. Đó là cách Hana HP Group truyền đạt một thứ ngay từ ngày đầu tiên: ở đây, con người quan trọng hơn quy trình. Trước khi bạn học cách bán hàng, hãy học cách kết nối với người xung quanh.
Với một người chọn nghề Sales, nghề mà suy cho cùng là nghề xây dựng mối quan hệ, đó là bài học không thể bắt đầu sớm hơn.
Tiến Dũng đến với ngành dược mỹ phẩm không phải vì đây là kế hoạch từ trước. Anh đến vì tò mò, vì muốn thử một lĩnh vực vừa có tính chuyên môn cao vừa đòi hỏi kỹ năng giao tiếp thực chiến. Và sau một thời gian gắn bó với Hana, anh nhận ra: đây là ngành mà người làm Sales không chỉ cần giỏi nói, mà còn cần thực sự hiểu – hiểu sản phẩm, hiểu khách hàng và hiểu vấn đề mà họ đang cần giải quyết.
Kỳ vọng lúc đầu của Dũng với vị trí Sale tại Hana? Dũng nghĩ Sales là gọi điện, gặp khách, chốt đơn. Nhưng trên thực tế là gọi điện – bị từ chối, gặp khách – bị hỏi những câu anh chưa có câu trả lời, về nhà tìm hiểu, quay lại gặp tiếp, xây dựng niềm tin từng bước, và chỉ sau tất cả những bước đó, mới đến lúc chốt đơn. Không khó hơn dự kiến, chỉ là sâu hơn rất nhiều.
Sales tại Hana – Không chỉ là bán hàng
Khách hàng của Tiến Dũng không phải người tiêu dùng cuối. Họ là chủ spa, bác sĩ da liễu, phòng khám thẩm mỹ – những người có kiến thức chuyên môn, có tiêu chuẩn cao và không dễ bị thuyết phục bởi những lời giới thiệu hoa mỹ thiếu thực chất.
“Khách hàng của mình là chủ spa, bác sĩ, phòng khám. Vì đây đều là những chủ doanh nghiệp, tiêu chuẩn và yêu cầu của họ cao hơn rất nhiều so với khách hàng là người dùng cuối nên khi mới vào Hana, mình cũng cảm thấy áp lực rất nhiều.” Tiến Dũng nói. “Và mình hỗ trợ cho họ về những vấn đề đau đầu nhất: sản phẩm, hàng hóa, chuyên môn.”
“Đau đầu” là từ Dũng dùng thể hiện cho cách anh nhìn nhận vai trò của mình. Không phải người đến mời mua hàng. Mà là người đến để giải quyết vấn đề. Khi một chủ spa đang phân vân không biết dòng sản phẩm nào phù hợp với phác đồ điều trị của phòng khám, Tiến Dũng có thể ngồi phân tích cùng họ. Khi một bác sĩ cần thông tin lâm sàng để đưa ra quyết định, anh cần biết đủ để trả lời hoặc biết khi nào cần kéo các bác sĩ chuyên môn của Hana vào hỗ trợ.
Đó là lý do Sales tại Hana HP Group không thể chỉ dựa vào kỹ năng giao tiếp. Nó đòi hỏi kiến thức sản phẩm thực sự, không chỉ thuộc lòng tờ catalog mà phải hiểu đủ sâu để có thể trả lời những câu hỏi từ người có chuyên môn.
Một ngày làm việc tại Hana của vị trí chuyên viên Kinh doanh như thế nào?
Tiến Dũng mô tả một ngày làm việc của mình: “Một ngày làm việc của mình thường bắt đầu bằng việc lên công ty, tìm kiếm khách hàng tiềm năng và gọi điện trao đổi để hiểu nhu cầu của họ. Buổi chiều mình thường đi gặp trực tiếp các chủ spa, bác sĩ hoặc phòng khám để tư vấn kỹ hơn về sản phẩm, giải pháp và định hướng hợp tác.”
Nghe có vẻ đơn giản nhưng đằng sau những đầu việc này đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng và tinh thần nghiêm túc cao độ với công việc:
- Nghiên cứu danh sách khách hàng tiềm năng buổi sáng.
- Chuẩn bị nội dung trao đổi phù hợp với từng đối tượng.
- Thực hiện cuộc gọi, chấp nhận rằng nhiều cuộc gọi sẽ không được bắt máy hoặc bị từ chối lịch sự.
- Buổi chiều là những cuộc gặp trực tiếp: đến tận spa, phòng khám, ngồi nói chuyện, lắng nghe, tìm hiểu vấn đề của họ, từ đó đưa ra giải pháp và sản phẩm của mình sao cho phù hợp.
- Cuối ngày là báo cáo, cập nhật tiến độ và chuẩn bị cho ngày hôm sau.
Không có ngày nào giống ngày nào. Mỗi khách hàng là một bài toán khác nhau. Và chính sự không lặp lại đó là thứ giữ Tiến Dũng luôn trong trạng thái học hỏi và nâng cao thêm kỹ năng, kinh nghiệm của mình.
Những thách thức và bài học đắt giá
Thách thức lớn nhất với Tiến Dũng trong giai đoạn đầu không phải là sản phẩm quá khó giải thích hay khách hàng quá khó tính. Mà là network.
“Khó khăn lớn nhất với mình ở giai đoạn đầu là mở rộng network và tìm kiếm khách hàng mới vì trước khi vào Hana thì mình thực sự chưa có nhiều kinh nghiệm trong ngành làm đẹp.” – Dũng thừa nhận thẳng thắn.
Ngành dược mỹ phẩm B2B không phải thị trường ai cũng biết cách tiếp cận. Danh sách khách hàng tiềm năng không tự nhiên xuất hiện. Phải tìm, phải hỏi, phải kiên nhẫn xây dựng từng mối quan hệ một và chấp nhận rằng nhiều mối quan hệ sẽ mất thời gian dài trước khi chuyển thành đơn hàng.
Và sự kiên trì của Dũng cũng được đền đáp. Khi được hỏi về “thương vụ” bản thân ấn tượng nhất, Dũng vui vẻ chia sẻ: đó chính là hợp đồng đầu tiên có giá trị lớn. “Thương vụ khiến mình nhớ nhất là lần đầu tiên chốt được hợp đồng trị giá 1 tỷ 5. Đó là cột mốc giúp mình cảm thấy rất tự hào vì những nỗ lực của bản thân đã được ghi nhận. Mình thấy mình thật sự tạo ra giá trị cho công ty, đồng thời cũng có thêm sự tự tin để theo đuổi công việc lâu dài hơn”.
Cảm giác đó – không phải con số trên hợp đồng, mà là cảm giác mình làm được, mình có giá trị, là thứ không học được từ bất kỳ khóa đào tạo Sales nào. Nó chỉ đến từ việc đã trải qua đủ lần bị từ chối, rút ra bài học và kiên trì tiếp tục.
Và văn hóa Hana đã giúp Tiến Dũng không đi qua những lần khó khăn đó một mình. “Mình luôn có sự hỗ trợ từ đồng nghiệp và cấp trên. Khi gặp khó khăn hay chưa hiểu vấn đề gì, mình đều được mọi người hướng dẫn rất nhiệt tình. Hai sếp cũng rất tinh tế và quan tâm nhân sự.”
“Tinh tế” – đó là từ anh chọn để nói về người quản lý của mình. Biết lúc nào cần thúc đẩy, lúc nào cần để nhân viên tự tìm ra cách của mình, lúc nào cần nói và lúc nào chỉ cần ở đó. Với người làm Sales – nghề vốn đã đủ áp lực từ thị trường bên ngoài, có người quản lý như vậy là khác biệt rất lớn.
Lý do tiếp tục gắn bó và đồng hành cùng Hana
Khi được hỏi tại sao vẫn ở lại, Tiến Dũng không vòng vo: “Là vì môi trường làm việc, đồng nghiệp và sự đồng hành từ cấp trên. Mình luôn cảm thấy bản thân được tôn trọng, hỗ trợ và có cơ hội phát triển. Quan trọng hơn là mình thấy mình đang đóng góp được giá trị cho công ty và không có cảm giác bị bỏ rơi trong công việc”.
Câu trả lời đó nói lên nhiều thứ. Trong ngành Sales, tỷ lệ nhảy việc thường cao vì khi áp lực KPI đè nặng mà không có sự hỗ trợ tương xứng, người ta sẽ đi tìm nơi khác. Tiến Dũng ở lại vì anh không có cảm giác bản thân đang đi một mình.
“Không có cảm giác bị bỏ rơi” – sáu chữ đó thực ra là một tiêu chuẩn rất cao cho bất kỳ tổ chức nào. Nó có nghĩa là khi anh gặp khó, có người để hỏi. Khi anh làm tốt, có người nhận ra. Khi anh còn chưa biết mình đang làm gì sai, có người giúp anh nhìn thấy, không phải bằng lời trách phạt mà bằng cách đồng hành.
Với Tiến Dũng, đó là đủ để chọn ở lại. Và để tiếp tục cống hiến thêm.
